U gebruikt een oudere browserversie. Gebruik een ondersteunde versie voor de beste ervaring op MSN.

Wat zijn Bidens prioriteiten in zijn eerste kwartaal als president?

Logo NU.nl NU.nl 20-1-2021 Matthijs le Loux
© Aangeboden door NU.nl

Eigenlijk is het een volstrekt willekeurige periode, maar toch is er veel aandacht voor de eerste honderd dagen van het bewind van een nieuwe Amerikaanse president. Wat wil Democraat Joe Biden het liefst al op zijn eerste dag in het Witte Huis oppakken?

Biden heeft aangekondigd voortvarend van start te willen gaan. Voor nieuwe wetgeving is het Congres nodig en dat duurt vaak even, maar als hoofd van de uitvoerende tak (executive branch) van de federale overheid kan een president decreten (executive orders) uitvaardigden, die ingrijpende veranderingen teweeg kunnen brengen.

Het is gebruikelijk dat een nieuwe president zijn ambtstermijn begint door - vaak al op dag één - decreten van zijn voorganger terug te draaien.

De Democraten veroverden begin januari een dunne meerderheid in de Senaat (dankzij de beslissende stem van vicepresident Kamala Harris bij patstellingen). Dat geeft de regering-Biden de ruimte om daadwerkelijk dingen voor elkaar te krijgen op wetgevend gebied. Bij radicale nieuwe wetsvoorstellen kan de Republikeinse minderheid op verschillende manieren nog roet in het eten gooien, maar het verschil met een op sabotage gerichte Republikeinse meerderheid is enorm.

Verlanglijst voor het komende kwartaal

De 'honderd dagen' mag je met een korrel zout nemen - vaak duurt het langer om iets voor elkaar te krijgen - maar Bidens doelen voor die periode geven in ieder geval een solide beeld van zijn prioriteiten.

Dit zijn de belangrijkste bekendgemaakte plannen voor het eerste kwartaal van Bidens regering.

CoronavirusMet afstand het dringendste dossier op Bidens grote stapel. Hij heeft zware kritiek geuit op het vaccinatieprogramma van zijn voorganger en zwoer "hemel en aarde te zullen bewegen om meer mensen gevaccineerd te krijgen". Zijn eerste doel: 100 miljoen prikken in de eerste honderd dagen van zijn regering.

Biden wil in zijn eerste maand verspreid over het land honderd federale vaccinatiecentra optuigen. Met gebruik van een defensiewet die de regering de bevoegdheid geeft om fabrikanten aan te sturen, wil de nieuwe president meer vaccinatiebenodigdheden produceren. Hij wil ervoor zorgen dat de meeste openbare scholen in het land over honderd dagen weer open kunnen.

Er komt een mondkapjesplicht in federale overheidsgebouwen en in het openbaar vervoer tussen staten. Zijn regering zal Amerikanen actief aansporen ook op andere plekken bescherming te dragen.

En de VS zal weer toetreden tot de gezondheidsorganisatie WHO.

Biden ontvangt eind december 2020 zijn eerste dosis van het coronavaccin in zijn thuisstaat Delaware. (Foto: ANP)

EconomieDe economische situatie in de VS is nauw verweven met de pandemie. Biden en de Democraten hebben een nieuw economisch noodplan ter waarde van 1,9 biljoen dollar (1,6 biljoen euro). Dat omvat onder meer de kosten van het vaccinatieprogramma en directe betalingen van 1.400 dollar aan elke Amerikaan. Biden wil bovendien een landelijk moratorium op huisuitzettingen wegens wanbetaling verlengen tot de herfst.

Ook heeft Biden aangekondigd zo veel mogelijk belastingverlagingen voor grote bedrijven te willen terugdraaien en multinationals meer belasting te willen laten betalen over de winst die de concerns hebben behaald in het buitenland. Hij wil het federale minimumloon verhogen van 7,25 dollar naar 15 dollar per uur.

Immigratie en burgerrechtenBiden wil kort na zijn inauguratie decreten uitvaardigen om de uitzetting van zo'n 700.000 illegale migranten die als kind naar de VS kwamen (de zogenoemde dreamers) te voorkomen en hen een pad naar het Amerikaans staatsburgerschap te bieden. De bouw van de 'muur' op de grens met Mexico wordt stopgezet en het inreisverbod voor de inwoners van zeven overwegend islamitische landen wordt opgeheven.

De verplichting dat scholen die federaal geld ontvangen maatregelen moeten nemen om de rechten van transgender scholieren te beschermen, werd onder Trump afgeschaft. Biden wil die herstellen en zijn ministerie van Onderwijs opdracht geven meer aandacht te besteden aan lhbti-rechten.

Betogers protesteren tegen het inreisverbod voor burgers van zeven overwegend islamitische landen bij het Amerikaans Hooggerechtshof in 2018.

Internationale politiekDe regering-Biden zal laten weten dat de VS zich weer wil aansluiten bij het klimaatakkoord van Parijs. Daar zit een wachttijd van dertig dagen aan vast, maar verder is dat volgens de bepalingen van die overeenkomst geen probleem.

De Amerikaanse NAVO-bondgenoten hebben te horen gekregen dat de nieuwe president de banden weer wil aanhalen. "We zijn terug en jullie kunnen weer op ons rekenen", verzekerde Biden de lidstaten. Die hernieuwde Amerikaanse leiderschapsrol binnen het bondgenootschap moet worden bezegeld op een NAVO-top in maart.

Biden wil zich in principe ook weer aansluiten bij het atoomakkoord met Iran, maar dat is geen zekerheid. De banden met Iran zijn momenteel niet best.

Info
Info

meer van NU.nl

image beaconimage beaconimage beacon