U gebruikt een oudere browserversie. Gebruik een ondersteunde versie voor de beste ervaring op MSN.

’Zuur moment’ voor CDA

Logo De Telegraaf De Telegraaf 20-3-2019 Onze verslaggevers

Een grote schok van teleurstelling golft door het CDA-kamp in grand café Bleyenberg in Den Haag. „We hebben hiermee rekening gehouden, maar dit is een heel zuur moment”, zegt partijvoorzitter Rutger Ploum na de bekendmaking van de eerste exitpoll.

Elco Brinkman tijdens de uitslagenavond van het CDA tijdens de Provinciale Statenverkiezingen en de waterschapsverkiezingen © ANP Elco Brinkman tijdens de uitslagenavond van het CDA tijdens de Provinciale Statenverkiezingen en de waterschapsverkiezingen

„Het is momenteel gewoon lastig om in de regering te zitten en daar betaal je dan de prijs voor. Maar we gaan de partij verder vernieuwen in aanloop naar de volgende verkiezingen.” De partijvoorzitter laat zich niet uit het veld slaan, ook niet na de eclatante zege van Forum voor Democratie. „We komen er weer bovenop, daar ben ik van overtuigd. Wij zijn en blijven een volkspartij en daar sta ik voor.”

Het was voor CDA’ers een avond tussen hoop en vrees. Voordat de eerste exitpolls bekend worden, is de sfeer nog hoopvol, al weten de aanwezigen dat er zetels verloren zullen gaan. „We gaan wel verliezen, maar misschien valt het mee”, zeggen de jonge CDA’ers die op de lijst staan in de provincie Zuid-Holland. „Die bestaat voor de helft uit vrouwen, had je dat gezien?” zegt Ellen Verouden (25), die weet dat ze op plek 12 geen enkele kans maakt.

Sarah Alsalhawi (21), die prominent figureerde in de campagnespot, is met haar plek 8 optimistischer. „Ik denk dat we op zeven of acht zetels komen, het is dus heel spannend!” Een verlies voor het CDA is ingecalculeerd, zegt een fractiemedewerker.

De grote vraag vooraf was: hoeveel zetels moet de partij in de senaat inleveren na de Provinciale Statenverkiezingen? In de peilingen stonden de christendemocraten er namelijk beroerd voor. Van de twaalf zetels die de partij vier jaar geleden in de Eerste Kamer behaalde, zou ongeveer een derde wegvallen.

Bovendien was het voor de partijtop spannend om te zien hoe de doorgaans trouwe achterban zou oordelen over de koers. Het CDA viel in aanloop naar de Provinciale Statenverkiezingen namelijk op door een wijziging in het asielbeleid van het kabinet te claimen. Er moest plotseling een soepeler kinderpardon komen. De draai was volgens critici vooral bedoeld om gemor van de linkse aanhang te laten verstommen en niet weer het deksel op de neus krijgen van het congres, zoals ook al rond het leenstelsel voor studenten gebeurde.

Sommige partijleden waren duidelijk niet te spreken over ’een gebrek aan barmhartigheid’ bij de eerdere strengere pardonregeling voor kinderen, concludeerde ook partijleider Buma. Het CDA moest op dat vlak een socialer gezicht krijgen. Er werd door CDA’ers gezegd dat de strengere regels onhoudbaar waren, maar partijprominenten vreesden ook een negatieve uitslag bij de verkiezingen.

Bovendien worstelden de christendemocraten met kosten van het klimaatbeleid van de coalitie. Bij een deel van de achterban ligt het ’dure’ klimaatbeleid erg gevoelig. De twaalf CDA-lijsttrekkers van de Provinciale Staten trokken zelfs in De Telegraaf aan de bel, door in een ingezonden brief te waarschuwen voor een oneerlijke verdeling van de klimaatkosten.

Minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) kijkt er bepaald niet naar uit straks eventueel met Forum voor Democratie te moeten samenwerken. „Ze zijn de afgelopen anderhalf jaar amper bij debatten op mijn terrein geweest, dus ik heb geen idee hoe ze over deze onderwerpen denken. Dat wordt dus moeilijk samenwerken. Andere kleine partijen als 50Plus zijn er wel en denken wel mee. Dan lijkt het me beter om samen te werken met een partij als de SP. Daarvan weet ik tenminste wat ze willen.”

Senator Elco Brinkman viert zijn afscheid met gemengde gevoelens. „Misschien is politieke ervaring straks wel meer nodig dan nu. Het zijn politiek enerverende tijden. Het midden verliest, maar links wint ook niet. De regeringspartijen zullen in de Eerste Kamer op zoek moeten gaan naar meerderheden, dat is echt het ambachtelijke politieke handwerk.” En dat gaat ze wel lukken, zegt de oudgediende. „In het verleden konden we ook goed samenwerken met de PVV-senatoren. Dat zal met Forum niet anders zijn. Er zal vast wel mee samen te werken zijn.”

Kamerlid Madeleine van Toorenburg reageert enigszins geschrokken op de eerste exitpoll. „We moeten nog maar zien hoe dit er in andere provincies uitziet, maar het is wel een aardverschuiving.”

Info
Info

Meer van De Telegraaf

image beaconimage beaconimage beacon