U gebruikt een oudere browserversie. Gebruik een ondersteunde versie voor de beste ervaring op MSN.

Presidenten Z-Afrika en Angola naar Zimbabwe

Logo NRC NRC 21-11-2017 Vincent Sondermeijer
Demonstranten voor het parlementsgebouw in Harare. © Foto Ben Curtis/AP Demonstranten voor het parlementsgebouw in Harare.

President Jacob Zuma van Zuid-Afrika en zijn ambtsgenoot João Lourenço van Angola reizen woensdag naar Zimbabwe, om daar met alle betrokken partijen te praten over de toekomst van president Robert Mugabe. Dat meldt persbureau Reuters dinsdagmiddag op basis van Zuid-Afrikaanse media.

Mugabe staat sinds een paar dagen onder grote druk om op te stappen. In de hoofdstad Harare is het Zimbabweaanse parlement dinsdag begonnen aan een afzettingsprocedure, die de 93-jarige leider na 37 jaar uit zijn ambt moet zetten. Mugabes eigen partij Zanu-PF diende een motie aan om de procedure in gang te zetten. Oppositiepartij MDC steunde de motie.

Een commissie gaat nu onderzoeken of Mugabe inderdaad te oud is om te regeren, en of hij heeft geprobeerd zijn vrouw Grace op ongrondwettelijke wijze aan de macht te brengen. Wanneer het afzettingsproces wordt afgerond, is onduidelijk. Volgens Zanu-PF kan dat woensdag of donderdag al het geval zijn.

Duizenden demonstranten

Buiten het parlementsgebouw staan duizenden demonstranten die Mugabe oproepen te vertrekken. “We staan hier omdat we deel willen uitmaken van dit zeer belangrijke moment in de geschiedenis van dit land”, zei één van de betogers tegen persbureau AP. Ook de president van buurland Botswana wil dat Mugabe aftreedt, zo liet hij dinsdag in een verklaring weten.

Lees ook: Robert Mugabe is een dakloze president

Afgelopen zondag verbaasde Mugabe vriend en vijand door in een televisietoespraak met geen woord over aftreden te spreken. Van tevoren was juist de verwachting dat hij zijn afscheid zou aankondigen. Zijn Zanu-PF had hem eerder op de dag afgezet als voorzitter, en gaf Mugabe tot maandagmiddag de tijd zijn functie neer te leggen. Omdat hij dat niet deed, is nu een afzettingsprocedure gestart.

Ministers blijven weg

De afgelopen dagen trok Mugabe zich er weinig van aan dat Zanu-PF duidelijk van hem af wil. Zondag zei hij tijdens zijn speech dat hij in december het partijcongres zal voorzitten, daarbij het feit negerend dat hij geen partijleider meer is. Dinsdag riep hij ook zijn kabinet bijeen voor een vergadering. Tevergeefs: de ministers kwamen niet opdagen. Ze bezochten in plaats van de ministerraad een partijbijeenkomst over het afzetten van Mugabe.

Mugabes positie kwam vorige week woensdag zwaar onder druk te staan. Militairen namen toen de macht over, in een staatsgreep die zijzelf geen staatsgreep willen noemen. Mugabe werd niet afgezet, maar kreeg wel huisarrest.

Reden voor de machtsovername was de beslissing van Mugabe een week eerder om zijn vicepresident Emmerson Mnangagwa te ontslaan. De militairen, onderdeel van de factie rondom Mnangagwa, zagen in hem de opvolger van Mugabe. Ze vreesden dat Mugabe zijn vrouw Grace naar voren zou schuiven als opvolger. Dat gaat nu niet meer gebeuren: ook Grace Mugabe is uit de Zanu-PF gezet. Mnangagwa is weer aangesteld als partijleider.

‘Volk heeft gesproken’

Op dit moment zit Mnangagwa nog in het buitenland. Mugabe heeft hem uitgenodigd voor een gesprek terug te komen naar Zimbabwe.

“Maar gezien de ontwikkelingen die op mijn ontslag volgden, durf ik mijn leven niet in handen van president Mugabe te leggen.”

Mnangagwa vindt ook dat Mugabe weg moet. “Het volk heeft duidelijk gesproken”, verklaarde hij vandaag.

Lees ook dit stuk waarin NRC de partijen in Zimbabweaanse machtsstrijd voorstelt: Wie is wie in de Zimbabweaanse coup?

Oppositieleider Morgan Tsvangirai heeft de betogers buiten het parlement toegesproken, meldt AP. Hij pleit voor vrije verkiezingen om de opvolger van Mugabe te bepalen. “Een democratisch Zimbabwe kan niet worden gebouwd via een ondemocratisch proces.” Aan de partijcultuur van Zanu-PF moet “een einde komen”.

Info
Info

Meer van NRC

image beaconimage beaconimage beacon