Güncel olmayan bir tarayıcı kullanıyorsunuz. En iyi MSN deneyimi için lütfen bir supported version kullanın.

Paratiroid Hormon (PTH) Testi

Healthline 23.5.2014 Amber Erickson Gabbey
Healthline Image © Paratiroid Hormon (PTH) Testi Healthline Image

Genel Bakış

Paratiroid hormon (PTH), parathormon olarak da bilinir ve paratiroid bezlerin saldığı bir hormondur. Dört paratiroid bezi boynunuzda tiroid bezinin yanında bulunur. Bu bezler kan ve kemiklerde kalsiyum, D vitamini ve fosfor seviyelerini takip etmekten sorumludur. PTH kanda kalsiyum seviyelerini düzenlemeye yardımcı olur. Böylece kanda kalsiyum dengesizlikleri paratiroid bezi veya PTH ile ilgili sorunların bir bulgusu olabilir.

Kanda kalsiyum seviyeleri paratiroid bezlerinin PTH salması sinyalini verir. Kalsiyum seviyeleri düşük olduğunda paratiroid bezleri PTH üretimini arttırır. Kalsiyum seviyeleri yüksek olduğunda bezler PTH salgılanmasını azaltır. Doktorların bazen kanınızda ne kadar PTH bulunduğunu ölçmesi gerekir. Kanda kalsiyum ve PTH arasındaki ilişki nedeniyle sıklıkla her ikisi aynı anda test edilir.

Nedenler

Sağlıklı kalsiyum seviyeleri vücudumuzun doğru çalışması için şarttır. PTH'ın şu durumlarda ölçülmesi gerekebilir:

  • kanda fazla kalsiyum belirtileriniz varsa (yorgunluk, bulantı, susama, karın ağrısı)
  • kanda çok az kalsiyum belirtileriniz varsa (karın ağrısı, kas krampları, parmaklarda karıncalanma)
  • kan kalsiyum testinizin sonucu anormal ise
  • kanınızda fazla veya az kalsiyumun nedenini saptamak

Fazla kalsiyum aşırı aktif paratiroid bezlerinin yani fazla PTH üreten bezler nedeniyle oluşan bir durum olan hiperparatiroidinin belirtileri olabilir. Kanda fazla kalsiyum böbrek taşları, osteoporoz ve osteomalaziye (osteoporoz gibi kemiği zayıflatıcı bir hastalık) yol açabilir.

Çok az kalsiyum az aktif paratiroid bezleri yani yeterli PTH üretmeyen bezler nedeniyle oluşan hipoparatiroidi bulgusu olabilir. Kanda çok az kalsiyum kas spazmları, kalp ritmi bozuklukları ve tetaniye (sinirlerin fazla uyarılması) neden olabilir.

Doktorlar bu testi şunlar için isteyebilir:

  • paratiroid çalışmasını kontrol etmek
  • paratiroidle ilişkili hastalıklarla, paratiroidle ilişkili olmayan hastalıkları ayırmak
  • paratiroidle ilgili sorunlarda tedavi etkinliğini izlemek
  • kanda düşük fosfor seviyelerinin nedenini belirlemek
  • bir hastanın şiddetli osteoporozunun neden tedaviye cevap vermediğini belirlemek
  • böbrek hastalığı gibi kronik durumları izlemek

Ne Beklenebilir

Doktorunuz bir PTH ölçümünü en sık olarak kanınızda çok fazla veya çok az kalsiyum bulguları varsa, hiperparatiroidi cerrahisi öncesinde veya paratiroid bezinizin çalışmasını değerlendirmek için ister.

Testten Önce

PTH bir kan alınmasıyla ölçülür. Test için kan örneği alınması işlenmine ven ponksiyonu denir. Kan testinden önce belirli bir süre herhangi bir şey yememeniz ve içmemeniz gerekebilir. Doktorunuzdan testten önce spesifik durumlar hakkında bilgi alın.

Hemofili veya bayılma öykünüz veya başka bir hastalığınız varsa bu testten önce doktorunuza söyleyin.

Test

Doktorunuz genellikle dirseğinizin iç kısmı veya elinizin arkasındaki bir venden kan alacaktır. Doktor önce bölgeyi bir antiseptikle temizler. Sonra kolunuz etrafına, basınç uygulamak ve venlerin kanla şişmesini sağlamak için plastik bir bant sarar.

Venler şiştikten sonra doktor doğrudan ven içine steril bir iğne sokar. Kan, takılı bir şişeye dolar. Örnek için yeterince kan toplandığında plastik bant açılır ve iğne venden çıkarılır. İğnenin sokulduğu yer temizlenir ve gerekirse bant konur.

Bazı kişiler iğne batmasıyla sadece hafif ağrı yaşarken başkaları özellikle veni bulmak zorsa orta derece ağrı yaşayabilir. İşlemden sonra bölgenin nabız gibi atmasına sık rastlanır. Bir miktar kanamaya sık rastlanır çünkü iğne cildi delecektir. Çoğu kişide kanama hafiftir ve herhangi bir soruna yol açmaz.

Bebekler ve Küçük Çocuklar

Bebekler veya küçük çocuklarda test işlemi farklı olabilir. Doktorun kanın yüzeye gelmesini sağlamak için küçük bir kesi yapması gerekebilir. Sonra küçük bir kan örneği almak için bir test tüpü veya lam kullanılır. Bölge temizlenir ve gerekirse bant konur.

Sonuçları Anlama

Doktorunuz PTH ve kalsiyum testi sonuçlarını, düzeylerin dengeli olup olmadığını görmek için birlikte değerlendirecektir. PTH ve kalsiyum dengeliyse paratiroid bezleri normal çalışmaktadır. Normal PTH seviyeleri mililitre başına 10-55 pikogramdır (pg/mL) (Rennert, N.J. 2001).

PTH seviyeleri düşükse, düşük kalsiyum seviyelerine yol açan bir durumunuz olabilir veya paratiroid bezlerinizde bir sorun hipoparatiroidiye yol açıyor olabilir. PTH seviyeleriniz yüksekse sıklıkla bir benign paratiroid tümörünün yol açtığı hiperparatiroidiniz olabilir. PTH seviyeleri normal ve kalsiyum seviyeleri düşük veya yüksekse sorunun nedeni paratiroid bezleriniz olmayabilir.

55 pg/mL üzerinde PTH seviyeleri yüksek kabul edilir (Rennert, N. J. 2011). Yüksek PTH seviyeleri şunlara işaret edebilir:

  • kronik böbrek hastalığı gibi artmış fosfor seviyelerine yol açan durumlar
  • vücudun PTH'a cevap vermemesi (psödohipoparatiroidi)
  • kalsiyum eksikliği (bu durum kişinin diyetinde yeterli kalsiyum almaması anlamına gelebilir. Ayrıca kalsiyumun emilmemesi veya idrarla kaybedilmesi anlamına da gelebilir)
  • paratiroid bezlerinde şişme veya tümörler
  • D vitamini bozuklukları (kişi yeterince güneş ışığı almıyordur veya vücudunun bu vitamini parçalamak, emmek veya kullanmakla ilgili problemleri vardır. D vitamini eksikliği kas ve kemik zayıflığına yol açabilir)
  • hamilelik veya emzirme (nadir)

10 pg/mL altındaki PTH seviyeleri düşük kabul edilir (Rennert, N. J. 2011). Düşük PTH seviyeleri şunlara işaret edebilir:

  • otoimmun bir bozukluk
  • kemiklere yayılmış, vücudun başka bir kısmından köken alan kanserler
  • uzun bir süre aşırı kalsiyum alınması (süt veya belirli antasitlerden)
  • hipoparatiroidi
  • kanda düşük magnezyum seviyeleri
  • paratiroid bezlerinin radyasyona maruz kalması
  • vitamin D intoksikasyonu
  • sarkoidoz (dokularda enflamasyona yol açan bir hastalık)

PTH veya kalsiyum seviyeleri çok yüksek veya çok düşükse doktorunuzun problemi daha açıkça tanımlaması için ek testler yapması gerekebilir.

Riskler

PRH ölçümünün riskleri arasında şunlar vardır:

  • kanama
  • bayılma veya baş dönmesi
  • cildinizin altında kan birikmesi (hematom veya morarma)
  • enfeksiyon
Reklam Seçimleri
Reklam Seçimleri
image beaconimage beaconimage beacon