U gebruikt een oudere browserversie. Gebruik een ondersteunde versie voor de beste ervaring op MSN.

Waarom Turkije een militair offensief heeft gelanceerd in Syrië

Logo NU.nl NU.nl 9-10-2019 NU.nl
© Aangeboden door Sanoma Digital The Netherlands BV

Het Turkse leger is woensdag het noordoosten van Syrië binnengevallen om strijd te leveren tegen de Koerdische milities die dat gebied controleren. Waarom heeft Ankara die stap gezet, en hoe kwam het offensief tot stand?

Turkije ziet Syrisch-Koerdische milities als terroristen

Ankara maakt zich al langer zorgen over de aanwezigheid van de Koerden bij de grens. Het beschouwt de Koerdische YPG-militie als een verlengstuk van de Koerdische PKK, waarmee het in eigen land al drie decennia een bloedig conflict uitvecht.

De PKK wordt door verschillende landen, waaronder de VS en de EU, betiteld als een terroristische organisatie. Volgens de Amerikanen wordt de YPG niet aangestuurd door de PKK, maar er zijn wel banden tussen beide organisaties bekend.

De Turkse regering wil, naast het beteugelen van de Koerdische invloed aan de Turkse zuidgrens, een groot deel van de naar schatting 3,2 miljoen Syrische vluchtelingen in het land terugbrengen naar Syrië. Zij moeten worden ondergebracht in de beoogde veilige zone. Het zou gaan om twee miljoen vluchtelingen, meldde het Turkse staatspersbureau Anadolu.

De EU en afzonderlijke Europese landen zoals Frankrijk en Duitsland hebben zich uitgesproken tegen de Turkse inval. Ook de VN maakt zich zorgen.

Erdogan haalde Trump over opzij te stappen

Begin september ging Turkije een samenwerking aan met de VS, die ook actief is in het gebied, om samen de veiligheid te garanderen. Amerikaanse militairen voerden gezamenlijke patrouilles uit met zowel Turkse als Koerdische troepen.

Turkije besloot echter dat toen de samenwerking met de Amerikanen om een 'veilige zone' te realiseren niet snel genoeg ging, zelf het gebied binnen te vallen. "We hebben onze gesprekspartners gewaarschuwd over het gebied ten oosten van de Eufraat en we hebben genoeg geduld getoond", zei Erdogan afgelopen zaterdag.

Een dag later werd bekend dat Erdogan telefonisch had gesproken met de Amerikaanse president Donald Trump, die naar aanleiding van die uitwisseling aankondigde dat de Amerikaanse speciale eenheden die in de beoogde veilige zone aanwezig waren, zich op zijn bevel hadden teruggetrokken.

Onenigheid over Koerdische milities

De Syrisch-Koerdische strijders worden door de VS gezien als waardevolle bondgenoten in de strijd tegen terreurgroep IS. Het besluit van de Amerikaanse president Trump om de weg vrij te maken voor de Turken, ten koste van de Koerden, leidde ook internationaal en in eigen land tot veel kritiek. Zelfs normaal fanatieke aanhangers van Trump, zoals senator en 'buitenlandhavik' Lindsey Graham, veroordeelden de stap publiekelijk en echoden de Koerdische verklaring dat zij worden verraden.

Trump deed als gevolg van die druk een kleine stap terug en schreef een Twitter-bericht waarin hij dreigde de Turkse economie "te zullen vernietigen en wegvagen" als Turkije "iets doet wat, in mijn grote en ongeëvenaarde wijsheid, uit den boze is". De president lichtte niet toe welke acties hij zou beschouwen als onaanvaardbaar.

IS blijft grote zorg in Noord-Syrië

Hoewel het territoriale 'kalifaat' van IS mede dankzij de Koerden nagenoeg is verdwenen, vormt de terreurgroep nog steeds een grote dreiging in het instabiele noorden van Syrië.

Gevangenenkampen die door de Koerden worden beheerd, bevatten naar schatting zo'n twaalfduizend vermeende IS-strijders en -sympathisanten, van wie zo'n vierduizend buitenlanders, en hun families. Hoewel de kampen buiten de beoogde Turkse 'veilige zone' liggen, waarschuwt de SDF dat een militair conflict met de Turken mogelijk betekent dat kampbewakers naar het front worden geroepen.

Volgens het Witte Huis krijgt Turkije de verantwoordelijkheid over de IS-gevangenen. Het is niet duidelijk hoe dat in zijn werk moet gaan, omdat de kampen buiten de 'veilige zone' liggen.

De Koerdische SDF kondigde kort na de start van het Turkse offensief een halt op alle contraterrorisme-operaties tegen IS-restanten aan.

Het is de derde keer dat Turkse troepen worden ingezet in het buurland om Koerdische milities te verdrijven. De meest recente vorige operatie vond plaats in januari 2018 in de Syrische regio Afrin.

Info
Info

meer van NU.nl

image beaconimage beaconimage beacon