Güncel olmayan bir tarayıcı kullanıyorsunuz. En iyi MSN deneyimi için lütfen bir supported version kullanın.

Herpes Simpleks

Healthline 23.5.2014 Elly Dock
Healthline Image © Herpes Simpleks Healthline Image

Genel Bakış

Herpes simpleks virüsü HSV olarak da bilinir ve herpese neden olan bir enfeksiyondur. Herpes vücudun çeşitli kısımlarında ve en sık olarak cinsel bölge veya ağızda görülür. İki tür herpes simpleks virüsü vardır. Oral herpes olarak da bilinen HSV-1 ağız etrafında ve yüzde veziküller ve uçuklara neden olabilir. HSV-2 genel olarak cinsel herpes yaralarına neden olur.

Nedenler

Herpes simpleks virüsü kişiden kişiye doğrudan temasla geçebilen bulaşıcı bir virüstür. Çocuklar sıklıkla HSV-1'i enfekte bir yetişkinle erken temas sonucu kaparlar. Sonra virüsü hayatlarının geri kalan kısmı boyunca taşırlar.

HSV-1 enfeksiyonu aynı çatal kaşığı kullanma, dudak kremi kullanma veya öpüşme gibi genel etkileşimlerle oluşabilir. Virüs enfekte bir kişide yaralar bulunduğunda daha hızlı yayılır. Ayrıca, kişide uçuklar varsa ve bu süre içinde cinsel ilişkide bulunduysa HSV-1 ile genital herpes kapılabilir.

HSV-2, HSV-2'nin bulunduğu bir kişiyle cinsel temas sonucunda kapılır. Amerikan Dermatoloji Derneği (American Academy of Dermatology) (AAD) Amerika Birleşik Devletleri'nde cinsel olarak aktif yetişkinlerin yaklaşık %20'sinin HSV-2 ile enfekte olduğunu tahmin etmektedir. (AAD) HSV enfeksiyonları bir herpes uçuğuyla bir temas sonucunda yayılırken AAD çoğu kişinin HSV'yi belirtisi olmayan veya yarası olmayan enfekte bir kişiden aldığını bildirmektedir.

Riskler

Yaşa bakılmaksızın herkes HSV ile enfekte olabilir. Riskiniz hemen hemen tamamen enfeksiyona maruz kalmayla belirlenir.

Cinsel yolla bulaşan HSV durumunda kişiler prezervatif gibi koruma kullanmadan riskli cinsel ilişkide bulunduklarında daha fazla risk altındadır. HSV-2 için diğer risk faktörleri arasında şunlar bulunur:

  • çok sayıda cinsel partner bulunması
  • kadın olma
  • başka bir cinsel yoldan bulaşan hastalık olması
  • zayıflamış bir bağışıklık sistemi olması

Eğer anne, çocuğun doğumu sırasında genital herpes lezyonları yaşıyorsa bebeği her iki tür HSV'ye maruz bırakıp ciddi komplikasyonlar açısından önemli risk oluşturabilir.

Belirtiler

Birisinde belirti ya da yara olmasa da halen virüs tarafından enfekte olabilecekleri ve virüsü başkalarına bulaştırabileceklerini anlamak önemlidir. Bu virüsle ilişkili belirtilerden bazıları şunlardır:

  • vezikül oluşturan uçuklar (ağızda veya cinsel bölgede)
  • idrar yaparken ağrı (genital herpes)
  • kaşıntı

Ayrıca, gribe benzer bazı belirtiler yaşayabilirsiniz. Bu belirtiler arasında ateş, şiş lenf düğümleri, baş ağrıları, yorgunluk ve iştah kaybı olabilir. HSV ayrıca gözlere yayılıp herpes keratiti denilen bir duruma neden olabilir. Bu durum göz ağrısı, akıntı ve gözde batma hissi gibi belirtilere yol açabilir.

Tanı

Bu tür virüse genel olarak bir fizik muayeneyle tanı konur. Doktorunuz vücudunuzu yaralar açısından inceleyebilir ve size o andaki belirtilerinizi sorabilir. Doktorunuz ayrıca cinsel bölgenizde yaralar varsa tanıyı doğrulamak için herpes kültürü olarak da bilinen HSV testi isteyebilir. Bu test sırasında doktorunuz yaradan bir sıvı örneği sürüntüsü alıp test için laboratuvara gönderir.

HSV-1 ve HSV-2 antikorları arayan kan testleri de bu enfeksiyonlara tanı koymak için kullanılabilir. Bunlar özellikle bir yara yoksa faydalıdır.

Tedavi

Şu anda virüs için tam bir tedavi yoktur. Tedavi yaraları gidermek ve yeni yaraları sınırlamaya odaklanır.

Yaralarınızın tedavisiz geçmesi olasılığı vardır. Ancak, doktorunuz şu ilaçlardan birine gereksiniminiz olduğuna karar verebilir:

  • asiklovir
  • famsiklovir
  • valasiklovir

Bu ilaçlar enfekte kişilerin virüsü başkalarına yayma riskini azaltmaya yardımcı olabilir. İlaçlar ayrıca yeni yaraların şiddeti ve sıklığını azaltmaya yardımcı olur. Bu ilaçlar ağızdan (hap) şeklinde gelebilir veya bir krem olarak uygulanabilir. Şiddetli salgınlar için bu ilaçlar enjeksiyon yoluyla da uygulanabilir

Beklenti

HSV enfeksiyonu olan kişilerde virüs yaşamlarının geri kalan kısmı boyunca bulunacaktır. Belirtilere yol açmasa da virüs enfekte bir kişinin sinir hücrelerinde yaşamaya devam eder. Bazı kişiler düzenli olarak yeni yaralar çıkarırlar. Başkaları sadece enfekte olduktan sonra bir kez yara çıkarırlar ve bundan sonra virüs uyur hale gelir. Bir virüs uyuyor olsa bile bir yeni yara atağı aşağıdakiler gibi belirli uyarılarla tetiklenebilir.

  • stres
  • adet dönemleri
  • ateş veya yorgunluk
  • güneşe maruz kalma veya güneş yanığı

Bu yeni yaraların vücut antikorlar oluştuurmaya başladığı için zaman içinde daha az şiddetli hale geldiğine inanılmaktadır. Genel olarak sağlıklı bir kişi virüsle enfekte olursa genellikle komplikasyon yoktur.

Önleme

Herpes için tam bir tedavi olmasa da enfekte olmaktan kaçınmak veya HSV'yi başka bir kişiye bulaştırmayı önlemek için önlemler alabilirsiniz.

Bir HSV-1 yaraları atağı yaşıyorsanız başka kişilerle doğrudan fiziksel temastan kaçınmaya çalışın. Virüsü bulaştırabilecek bardaklar, havlular, çatal-kaşık, giysiler, makyaj veya dudak kremi gibi maddeleri paylaşmamaya çalışın. Doktorlar ayrıca bir salgın sırasında, enfekte kişilerin oral seks yapmamasını, öpüşmemesini veya başka türde bir cinsel faaliyette bulunmamasını önerir. Ek olarak, eğer elleriniz yaralarınıza değerse bunları iyice yıkayıp teması azaltmak için pamuklu çubuklarla ilaç uygulamalısınız.

HSV-2 durumu olan kişiler bir salgın sırasında başka kişilerle herhangi bir türde cinsel aktiviteden kaçınmalıdır. Eğer birey belirtiler yaşamıyorsa ama daha önce virüs tanısı konmuşsa cinsel ilişki sırasında bir prezervatif kullanılmalıdır. Bir prezervatif kullanılsa bile herpesi yine de partnerinize üstü açık ciltten bulaştırmak mümkündür. Hamile ve enfekte olan kadınların virüsün doğmamış bebeklerini enfekte etmesini önlemek için ilaç almaları gerekebilir.

Reklam Seçimleri
Reklam Seçimleri
image beaconimage beaconimage beacon